Jednoznaczna linia orzecznicza Sądu Najwyższego w sprawach frankowych
Kredytobiorcy posiadający zobowiązania w walucie szwajcarskiej mają obecnie ogromne powody do satysfakcji. Polskie sądownictwo konsekwentnie i bezkompromisowo opowiada się za ochroną praw konsumentów, co potwierdzają kolejne wyroki zapadające na najwyższym szczeblu państwowym. Doskonałym tego przykładem jest rozstrzygnięcie, które zapadło w końcówce kwietnia. Po szczegółowej weryfikacji zapisów w umowie kredytowej, organ orzekający uznał, że mechanizm indeksacji oparty na wewnętrznych tabelach bankowych jest całkowicie wadliwy i niedopuszczalny.
Dla osób, które wciąż wahają się przed wejściem na ścieżkę sądową, to ewidentny sygnał do działania. Analiza aktualnych trendów orzeczniczych nie pozostawia złudzeń – Sąd Najwyższy kolejny już raz stanął po stronie frankowiczów, co pozwala z dużym optymizmem prognozować wyniki przyszłych procesów. Sektor bankowy regularnie próbuje podważać niekorzystne dla siebie wyroki poprzez składanie skarg kasacyjnych, jednak działania te w przeważającej większości okazują się bezskuteczne. Instytucje finansowe tracą argumenty, a sędziowie kolejnych instancji bezdyskusyjnie popierają racje kredytobiorców. Warto w tym miejscu przypomnieć fundamentalną uchwałę o sygn. akt III CZP 6/21, posiadającą moc zasady prawnej, w której jednoznacznie stwierdzono, iż wadliwe umowy frankowe należy uznawać za nieważne od samego momentu ich zawarcia.
Przełomowa uchwała III CZP 40/22 i jej znaczenie dla przedsiębiorców
Najnowsze orzecznictwo rzuca nowe światło na problematykę spreadów walutowych. W sprawie o sygn. akt III CZP 40/22 Sąd Najwyższy sformułował tezę, że przyznanie bankom prawa do jednostronnego i arbitralnego kreowania kursów walut – służących zarówno do kalkulacji wysokości kapitału, jak i poszczególnych rat – drastycznie wypacza samą konstrukcję kredytu indeksowanego. Takie postępowanie to rażące naruszenie zasady swobody umów. Co niezwykle istotne z punktu widzenia naszej kancelarii, ta argumentacja otwiera szeroko drzwi do wygranej również przedsiębiorcom. Osoby prowadzące działalność gospodarczą, które zaciągnęły kredyt na firmę, były dotychczas w znacznie trudniejszej sytuacji procesowej niż konsumenci. Teraz ich pozycja w walce z bankiem ulega diametralnej poprawie.
Analiza prawna: Dlaczego sądy unieważniają umowy kredytowe?
Geneza tego przełomowego orzeczenia miała swój początek w Sądzie Okręgowym, który jako I instancja zauważył wprawdzie legalność samej idei indeksacji, lecz kategorycznie zakwestionował sytuację, w której warunki ekonomiczne kontraktu zależą wyłącznie od woli silniejszej strony stosunku prawnego. Jest to całkowicie sprzeczne z naturą zobowiązań. Sektor bankowy w apelacji próbował negować te ustalenia. Sąd Apelacyjny w Warszawie, dostrzegając złożoność problemu (m.in. w kontekście obliczania terminów przedawnienia roszczeń), postanowił skierować do Sądu Najwyższego oficjalne zapytanie prawne dotyczące dopuszczalności stosowania klauzul kursowych bez odniesienia do obiektywnych weryfikowalnych kryteriów.
Sąd Najwyższy w pełni zaaprobował stanowisko sądów niższych instancji. Wskazał, że:
- Postanowienia regulujące indeksację mają charakter abuzywny, w związku z czym nie wiązały kredytobiorców od samego początku.
- Brak jasnych, zewnętrznych wskaźników określających kurs wymiany waluty przekreśla legalność takich zapisów w świetle art. 353(1) k.c. oraz art. 385(1) k.c..
Ważna uwaga prawna: Jeżeli postanowienia umowne dają bankowi pełną swobodę w ustalaniu kursów, a konsument nie ma realnego wpływu na ich weryfikację, klauzule te stają się bezskuteczne i nie mogą stanowić podstawy do dalszego rozliczania kredytu.
Jak skutecznie pozwać bank z pomocą radcy prawnego?
Z perspektywy osób posiadających kredyt powiązany z CHF, obecna sytuacja w sądach jest najlepsza w historii. Fakt, że Sąd Najwyższy kolejny już raz stanął po stronie frankowiczów, przekłada się bezpośrednio na ułatwienie i przyspieszenie procedur przed sądami powszechnymi. Statystyki pokazują, że sprawy frankowe kończą się obecnie znacznie szybciej, a odsetek wygranych spraw przez kredytobiorców zbliża się do 100%.
Trzeba jednak pamiętać, że każda umowa – niezależnie od tego, czy została przygotowana przez mBank, Millennium, PKO BP czy dawny Getin Bank – wymaga indywidualnej strategii procesowej. Samo powołanie się na ogólne wyroki może nie wystarczyć do uzyskania optymalnego rezultatu, jakim jest całkowite odfrankowienie lub nieważność umowy frankowej połączona ze zwrotem nadpłaconych środków. Wsparcie ze strony doświadczonego i wykwalifikowanego radcy prawnego pozwala wyeliminować ryzyko proceduralne, właściwie wyliczyć wartość przedmiotu sporu oraz skutecznie odeprzeć ewentualne zarzuty potrącenia czy zatrzymania, które wciąż próbują podnosić pełnomocnicy banków. Podjęcie współpracy z profesjonalną kancelarią prawną to klucz do odzyskania finansowej wolności i pełnego zabezpieczenia swoich interesów.
